Snakke om, en søknad om, angående, når det gjelder i i forbindelse med. Jak powiedzieć, czego coś dotyczy, od rozmowy przy lunchu po pisma z NAV.
Gdy mówisz, o czym jest rozmowa, książka albo list, potrzebujesz przyimka tematu. Dzięki niemu wiadomo, o jaką sprawę chodzi, czy gadasz z kolegą, czy piszesz do gminy.
Codzienne słowo to om («Vi snakket om ferien», «en film om krigen»). Stoi też po wielu rzeczownikach («en søknad om barnehageplass», wniosek o miejsce w przedszkolu, «informasjon om kurset»). W listach i mailach częste są angående i vedrørende («Angående møtet på fredag»), a w dłuższych zdaniach Norwegowie używają når det gjelder, med tanke på i i forbindelse med («Når det gjelder lønna, er den grei»).
Polskie «o» pasuje do om całkiem dobrze, bo mówisz «rozmawiać o», «wniosek o», «pytać o». Pułapka czai się przy «myśleć o», bo to «tenke på», a nie «tenke om». Tak samo «zastanawiać się nad» to «lure på». A po når det gjelder na początku zdania czasownik idzie od razu, «Når det gjelder lønna, er den grei», bo norweski trzyma szyk V2 tam, gdzie polski ma swobodę.
Te słowa przydadzą się, gdy dzwonisz w sprawie ogłoszenia na Finn, piszesz skargę do wynajmującego albo czytasz pismo z NAV zatytułowane «Vedrørende søknaden din». Na zebraniach w pracy i w przedszkolu når det gjelder sprawia, że brzmisz konkretnie.
om to zwykłe słowo tematu po czasownikach typu snakke, fortelle, lese, skrive i drømme (snakke om, fortelle om) oraz w tytułach (en film om krigen).
Wiele rzeczowników łączy się z om (en søknad om dagpenger, informasjon om kurset, et spørsmål om lønn). Tu polskie «o» bardzo pomaga, bo «wniosek o» to właśnie søknad om. O pracę Norwegowie często mówią søke på (søke på en stilling).
Czasowniki mówienia, pisania i dowiadywania się mają om (snakke om, lese om, høre om, czyli usłyszeć o). Ale myślenie, zastanawianie się, słuchanie i czekanie mają på (tenke på, lure på, høre på, vente på). Gdy pytasz o opinię, mówisz synes om (Hva synes du om det?, co o tym sądzisz?).
angående i vedrørende są oficjalne i pojawiają się głównie w pismach, mailach i tematach wiadomości (Angående fakturaen fra mars). vedrørende jest jeszcze bardziej urzędowe. W mowie raczej powiesz om.
når det gjelder wysuwa temat na początek zdania. Potem od razu idzie czasownik (V2), więc mówimy Når det gjelder lønna, er den grei, a nie den er grei.
med hensyn til jest oficjalne i znaczy tyle co når det gjelder, często w raportach i regulaminach (med hensyn til sikkerhet). Nie myl z ta hensyn til, które znaczy liczyć się z kimś, brać kogoś pod uwagę.
med tanke på jest częste w mowie i piśmie i znaczy «biorąc pod uwagę» (med tanke på prisen, med tanke på barna). Może też wskazywać cel (med tanke på fast jobb, z myślą o stałej pracy).
i forbindelse med mówi, z czym coś się wiąże albo przy jakiej okazji się dzieje (i forbindelse med flyttingen, i forbindelse med annonsen). Często słychać je przez telefon i w oficjalnych komunikatach.
Po liste, oversikt i kart używa się over dla tego, co jest w środku (en liste over legene, en oversikt over utgiftene). om ani av tu nie pasują, choć po polsku nie ma tu żadnego przyimka.
«✗ Jeg tenker om deg» to kalka z «myślę o tobie». Myślenie ma på, «✓ Jeg tenker på deg».
«✗ Når det gjelder lønna, den er grei» to polski szyk. Po wyrażeniu na początku zdania idzie czasownik, «✓ Når det gjelder lønna, er den grei».
«✗ Jeg lurer om det» powstaje z «zastanawiam się nad tym». Mówimy «✓ Jeg lurer på det».
«✗ en liste av legene» to kalka z dopełniacza «lista lekarzy». Po liste stoi over, «✓ en liste over legene».
Wybierz właściwy przyimek. Od razu zobaczysz odpowiedź z nagraniem i wyjaśnieniem.
Hva handler boka ___?
Hva handler boka om?
O czym jest ta książka?
💡 handle om to stałe wyrażenie, które mówi, o czym coś jest.
Jeg tenker ofte ___ familien min hjemme.
Jeg tenker ofte på familien min hjemme.
Często myślę o swojej rodzinie w kraju.
💡 tenke ma på, gdy ktoś jest w twoich myślach.
Jeg har sendt en søknad ___ dagpenger.
Jeg har sendt en søknad om dagpenger.
Wysłałem wniosek o zasiłek dla bezrobotnych.
💡 søknad om to stałe połączenie, gdy prosisz NAV albo gminę o coś.
___ parkering, kan du bruke plassen bak huset.
Når det gjelder parkering, kan du bruke plassen bak huset.
Jeśli chodzi o parkowanie, możesz korzystać z miejsca za domem.
💡 Når det gjelder wprowadza temat, a czasownik stoi zaraz po przecinku.
Jeg ringer ___ annonsen din på Finn.
Jeg ringer angående annonsen din på Finn.
Dzwonię w sprawie twojego ogłoszenia na Finn.
💡 angående znaczy «w sprawie» i pasuje, gdy mówisz, czego dotyczy rozmowa.
Har du hørt ___ den nye loven?
Har du hørt om den nye loven?
Słyszałeś o nowej ustawie?
💡 høre om to usłyszeć o czymś, a høre på to słuchać.
Her er en oversikt ___ bussene som går i helga.
Her er en oversikt over bussene som går i helga.
Oto zestawienie autobusów, które jeżdżą w weekend.
💡 oversikt i liste łączą się z over.
Vi har nye regler ___ hensyn til sikkerhet.
Vi har nye regler med hensyn til sikkerhet.
Mamy nowe zasady dotyczące bezpieczeństwa.
💡 med hensyn til to stałe, oficjalne wyrażenie znaczące «jeśli chodzi o».
Kommunen har sendt ut informasjon ___ vaksinen.
Kommunen har sendt ut informasjon om vaksinen.
Gmina rozesłała informacje o szczepionce.
💡 informasjon om to zwykłe połączenie, gdy mówisz, czego dotyczą informacje.
Jeg ringer ___ forbindelse med flyttingen.
Jeg ringer i forbindelse med flyttingen.
Dzwonię w związku z przeprowadzką.
💡 i forbindelse med to stałe wyrażenie, które zawsze zaczyna się od i.
Czasowniki z przyimkami → · Przymiotniki z przyimkami → · Czasowniki z partykułą →
PL
Norsk
English
Lietuvių
Latviešu
Українська
Deutsch
Română
Español