Liczby, godziny i daty
Liczby od 0 do 1000, podawanie godziny i dat.
Uczymy bokmål, najczęściej używanej odmiany pisanego norweskiego.
O co tu chodzi?
Liczby, godziny i daty są potrzebne prawie codziennie: w sklepie, w autobusie, przy zapisie do lekarza albo gdy ktoś pyta, ile masz lat.
Norweskie liczby są dość regularne. Od 21 najpierw mówisz dziesiątki: «tjueen» (21), «førtifem» (45). Godziny podajesz z «over» (po) i «på» (za): «kvart over tre» (kwadrans po trzeciej), «ti på fire» (za dziesięć czwarta). Daty mówisz liczebnikami porządkowymi: «den sjuende mai» (siódmy maja). Uważaj na «halv»: «halv tre» to 14.30 – w połowie drogi do trzeciej.
Tu Polacy mają łatwo: «wpół do trzeciej» działa dokładnie jak «halv tre». Szyk liczb też jest jak w polskim: dwadzieścia jeden – tjueen. Nowe jest tylko «over» i «på» zamiast «po» i «za». Ćwicz liczby na głos, np. swój numer telefonu i adres.
Zasady
- 0 null, 1 en/ett, 2 to, 3 tre, 4 fire, 5 fem, 6 seks, 7 sju (syv), 8 åtte, 9 ni, 10 ti, 11 elleve, 12 tolv, 13 tretten, 14 fjorten, 15 femten, 16 seksten, 17 sytten, 18 atten, 19 nitten.
- 20 tjue, 30 tretti, 40 førti, 50 femti, 60 seksti, 70 sytti, 80 åtti, 90 nitti, 100 hundre, 1000 tusen.
- Dziesiątki są pierwsze, jak po polsku: 21 tjueen, 45 førtifem, 99 nittini.
- Og (i) stoi po hundre: 365 = tre hundre og sekstifem, 1000 = (ett) tusen.
- Hva er klokka? (Która godzina?) – Den er tre. | 3:15 kvart over tre | 2:45 kvart på tre | 3:10 ti over tre | 2:50 ti på tre.
- Halv tre = 2:30 – dokładnie jak polskie 'wpół do trzeciej'. Tu masz łatwo.
- Wokół wpół liczy się od halv: 2:25 fem på halv tre, 2:35 fem over halv tre, 2:40 ti over halv tre.
- Liczebniki porządkowe: 1. første, 2. andre, 3. tredje, 4. fjerde, 5. femte, 6. sjette, 7. sjuende, 8. åttende, 10. tiende, 20. tjuende, 31. trettiførste.
- Data: den 17. oktober (siedemnastego października), zapis 17.10.2026. Kropka po liczebniku – jak po polsku!
- Dni tygodnia i miesiące małą literą – też jak po polsku: mandag, tirsdag, onsdag, torsdag, fredag, lørdag, søndag; januar … desember. Miesiąc się nie odmienia.
- På mandag = w ten poniedziałek, om mandagen = w każdy poniedziałek, i oktober (w październiku), i 2026, klokka åtte (o ósmej).
Przykłady
- Klokka er halv tre.Jest wpół do trzeciej.
- Toget går kvart over åtte.Pociąg odjeżdża kwadrans po ósmej.
- Vi møtes fem på halv sju.Spotykamy się za pięć wpół do siódmej.
- Jeg har bursdag den 3. mai.Mam urodziny trzeciego maja.
- Butikken er stengt om søndagen.Sklep jest zamknięty w niedziele.
- Det koster tre hundre og førti kroner.To kosztuje trzysta czterdzieści koron.
- Hun flyttet til Norge i 2019.Przeprowadziła się do Norwegii w 2019 roku.
- Det er min første dag på jobben.To mój pierwszy dzień w pracy.